نظریهٔ داو؛ ریشهٔ تحلیل نمودار

بسیاری از مفاهیمی که امروز در تحلیل تکنیکال بدیهی به نظر می‌رسند، از نوشته‌های چارلز داو در اواخر قرن نوزدهم سرچشمه می‌گیرند. داو خودش «نظریه‌ای» به این نام ننوشت؛ دیگران بعدها ایده‌های او را جمع‌بندی کردند. با این حال، این ایده‌ها هنوز پایهٔ فکری روند، سقف و کف و تأیید حجم هستند.

اصول اصلی

1. قیمت همه‌چیز را منعکس می‌کند. اطلاعات و انتظارات بازیگران بازار در قیمت جذب می‌شود.
2. بازار سه نوع حرکت دارد. روند اصلی که ممکن است ماه‌ها یا سال‌ها طول بکشد، حرکت‌های ثانویه که اصلاح‌های چندهفته‌ای خلاف روند اصلی‌اند، و نوسان‌های جزئی روزانه که بیشتر نویز به حساب می‌آیند.
3. روند اصلی سه مرحله دارد. مرحلهٔ انباشت که در آن خریداران آگاه بی‌سروصدا وارد می‌شوند، مرحلهٔ مشارکت عمومی که حرکت آشکار می‌شود، و مرحلهٔ توزیع که هیجان به اوج می‌رسد و خریداران اولیه خارج می‌شوند.
4. حجم باید روند را تأیید کند. در روند صعودی سالم، حجم معمولاً در حرکت‌های رو به بالا بیشتر است.
5. روند ادامه دارد تا نشانهٔ روشنی از بازگشت دیده شود.
6. شاخص‌ها باید یکدیگر را تأیید کنند. داو شاخص صنعتی و شاخص حمل‌ونقل را با هم مقایسه می‌کرد.

این اصول امروز چه معنایی دارند؟

تقسیم حرکت‌ها به اصلی، ثانویه و جزئی تقریباً همان چیزی است که امروز با تایم‌فریم‌های هفتگی، روزانه و ساعتی می‌بینیم. اصل «روند ادامه دارد» پشتوانهٔ این توصیهٔ رایج است که خلاف روند معامله نکنید مگر با دلیل روشن.

اصل تأیید متقابل را هم می‌توان به شکل امروزی به کار برد. مثلاً اگر طلا (XAU/USD) سقف تازه‌ای می‌سازد، برخی تحلیلگران بررسی می‌کنند که آیا نقره هم همراهی می‌کند یا نه. در بازار رمزارز، بعضی‌ها حرکت بیت‌کوین را در کنار اتریوم می‌سنجند. ناهمراهی به معنای اشتباه بودن حرکت نیست، اما دلیلی برای احتیاط است.

محدودیت‌های نظریهٔ داو

این نظریه برای بازار سهام آمریکا در دوره‌ای بسیار متفاوت شکل گرفت. سیگنال‌های آن معمولاً دیر می‌رسند، چون منتظر تأیید می‌ماند. تشخیص اینکه یک حرکت «ثانویه» است یا آغاز روند تازه، همیشه بعد از وقوع آسان‌تر است تا در لحظه. با این حال، ارزش اصلی داو در ابزار خاص نیست، در طرز فکر است: بازار را به شکل روندها و ساختارها ببینید، نه حرکت‌های تصادفی.

نکات کلیدی

• نظریهٔ داو پایهٔ مفاهیم روند، سقف و کف و تأیید حجم است.
• بازار سه سطح حرکت دارد: اصلی، ثانویه و جزئی.
• روند تا زمانی که نشانهٔ روشن بازگشت دیده نشده، ادامه‌دار فرض می‌شود.
• سیگنال‌های این نظریه محتاطانه و اغلب دیرهنگام‌اند.