درس ۹ از ۲۸
فیبوناچی؛ نقشه‌ای برای اصلاح‌ها
وقتی بازار در یک روند حرکت می‌کند، دیر یا زود بخشی از مسیر را برمی‌گردد. پرسش همیشگی این است: «این اصلاح تا کجا ممکن است ادامه پیدا کند؟» ابزار فیبوناچی پاسخ قطعی نمی‌دهد، اما مجموعه‌ای از سطوح مرجع پیشنهاد می‌کند که بسیاری از معامله‌گران به آن‌ها نگاه می‌کنند.
این نسبت‌ها از کجا می‌آیند؟
دنبالهٔ فیبوناچی (۱، ۱، ۲، ۳، ۵، ۸، ۱۳، …) دنباله‌ای است که هر عدد آن مجموع دو عدد قبلی است. از نسبت بین اعداد این دنباله، اعدادی مثل ۰٫۶۱۸ و ۰٫۳۸۲ به دست می‌آید. در تحلیل تکنیکال، این نسبت‌ها به شکل درصد روی یک حرکت قیمتی اعمال می‌شوند. هیچ قانون طبیعی تضمین نمی‌کند بازار به این اعداد احترام بگذارد؛ بخشی از اثر آن‌ها به این دلیل است که افراد زیادی همین سطوح را می‌بینند.
سطوح اصلاحی (Retracement)
برای رسم، در روند صعودی ابزار را از کف موج تا سقف آن می‌کشید. سطوح رایج عبارت‌اند از:
| سطح | برداشت رایج |
|---|---|
| ۲۳٫۶٪ | اصلاح کم‌عمق؛ روند بسیار قوی |
| ۳۸٫۲٪ | اصلاح معمول در روند سالم |
| ۵۰٪ | نسبت فیبوناچی نیست، اما پرکاربرد است |
| ۶۱٫۸٪ | اصلاح عمیق؛ اغلب آخرین ناحیهٔ دفاع روند |
| ۷۸٫۶٪ | بسیار عمیق؛ احتمال ضعف روند بیشتر می‌شود |
مثال: فرض کنید طلا (XAU/USD) از ۱۹۰۰ تا ۲۱۰۰ دلار بالا رفته است؛ یعنی حرکتی ۲۰۰ دلاری. سطح ۳۸٫۲٪ حدود ۷۶ دلار پایین‌تر از سقف، یعنی نزدیک ۲۰۲۴ دلار، و سطح ۶۱٫۸٪ نزدیک ۱۹۷۶ دلار قرار می‌گیرد. معامله‌گر می‌تواند بررسی کند آیا این نواحی با حمایت قبلی یا عدد رُند هم‌پوشانی دارند.
سطوح گسترشی (Extension)
سطوح گسترشی برای تخمین اهداف احتمالی پس از پایان اصلاح به کار می‌روند. سطوح رایج ۱۲۷٫۲٪، ۱۶۱٫۸٪ و گاهی ۲۶۱٫۸٪ هستند. اگر قیمت پس از اصلاح، سقف قبلی را بشکند، این سطوح نواحی‌ای را نشان می‌دهند که ممکن است حرکت در آن‌ها کند شود.
استفادهٔ درست
- فیبوناچی را روی موج‌های واضح و قابل‌مشاهده رسم کنید، نه روی هر نوسان کوچک.
- بیشترین ارزش زمانی است که یک سطح فیبوناچی با حمایت، مقاومت یا خط روند هم‌پوشانی دارد.
- منتظر واکنش قیمت در سطح بمانید؛ رسیدن به سطح به‌تنهایی دلیل ورود نیست.
نکات کلیدی
- فیبوناچی سطوح مرجع برای اصلاح و هدف ارائه می‌دهد، نه پیش‌بینی قطعی.
- سطوح ۳۸٫۲٪، ۵۰٪ و ۶۱٫۸٪ پرکاربردترین سطوح اصلاحی‌اند.
- هم‌پوشانی با سطوح دیگر، اعتبار یک ناحیه را افزایش می‌دهد.
- انتخاب درست نقطهٔ شروع و پایان موج، مهم‌ترین بخش کار است.
این درس فقط جنبهٔ آموزشی دارد و توصیه به خرید یا فروش هیچ دارایی نیست.